गुणस्तरीय वैज्ञानिक चाहिएको छ
डा. हरिकुमार श्रेष्ठ / पाटन, नेपाल
मैले सुनेको छु
मैले बुझेको छु
अनि मैले सम्झेको पनि छु कि
मेरा पुख्र्यौलीका पुख्र्यौलीहरुले
विकास गरेका बोटबिरुवाहरु त
निकै कमजोर थिए रे
त्यसैले त
सानातिना वातावरणीय हलचलले पनि
निकै असर पार्ने भयो रे ।
°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°
तर
मेरा सामिप्यमा रहेका पुख्र्यौलीहरुले
विकास गरेका बोटबिरुवाहरु भने
साधारण रोग, कीरा र प्रतिकूल मौषमको धक्काले पनि
खासै असर नपर्ने भए रे
अनि त होला
छत्तिस, छयालिस र बैसठ्ठी त्रिसठ्ठीमा आइपुग्दा त
निकै फलदायी भए रे ।
°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°
वातावरण परिवर्तन भैरहेछ
सायद त्यसैले होला
हिजो आजका रोग तथा कीराहरु त
वातावरणीय प्रभावसँग मुकाविला गर्दै
रुप परिवर्तन गर्नेसम्म भए रे
हुँदा हुँदा मेरा पुख्र्यौलीहरुले
विकास गरेका बोटबिरुवाहरु त
मन्दमन्द गति र प्रवाहमा
दिन प्रतिदिन क्षीण बन्दै गएको देखेर
हाम्रा कृषकहरु र वैज्ञानिकहरु त आश्चर्य चकित पर्न थाले रे ।
°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°
किनकि
हाम्रो देशमा पनि विदेशबाट आयातित
हुलका हुल बिध्वंशकारी कीराको चलखेल बढ्न थाल्यो रे
तराईको लहलहाउँदो धान, गहुँ र तरकारी बाली
नाश गर्न पल्केका कीराहरु त पहाडी क्षेत्र छिचोल्दै
मुस्तांग र सोलु क्षेत्रका स्याउ, अंगुर, खुर्पानी
अनि फापर, आलू, जौ र उवा बाली नाश गर्न पुगे रे ।
°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°
त्यतिमात्र कहाँ हो र
तिनीहरु त प्रतिकूल वातावरणमा पनि
निकै नै प्रतिरोधि भए रे
अनि त
हिजो आज हाम्रा देशका
होनाहार कीट वैज्ञानिकलाई पनि
यसको नियन्त्रण गर्न हम्मेहम्मे पर्यो रे
त्यसैले त हाम्रा कृषि व्यवसाय गरी बस्ने
बिचरा दुखी र दरिद्री कृषकहरु त झनै हाल बेहालै भए रे
तापनि कताकति त
एकदुई डोज नयां ब्राण्डको विषादि छर्न सकेकाले
त्यसले त्यति क्षति गर्न भ्याएन रे ।
°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°
तर
आजकलका बोटबिरुवाहरुभने
हाम्रा शहीदका रगतले सिंचित माटो
अनि कठिन बारुदे धुवाधुलोको
मुस्लोमा पनि हुर्कन थालेकोले
प्रतिकूल मौषममा पनि निकै प्रतिस्पर्धि बन्न थालेको छ
बिध्वंशकारी कीराहरुको असर पनि निकै क्षीण बन्दै गएको छ ।
°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°
सायद आजकलका बिरुवामा
जीन परिवर्तिन भएकोले
प्रतिकूल मौषम पनि सहन सक्ने भएर पो हो कि
वा, आक्रमणकारी कीराको
बंशाणुगत गुणमा आएको ह्रासले हो
बाली नालीको उत्पादकत्व ह्वात्तै बढेको छ
तापनि,
गुणस्तरभने नकारात्मक दिशातिर लम्केको छ
त्यसैले त आज हाम्रो देशमा
यी क्षेत्रहरु अनुसन्धानको विषय बनेका छन्
केही प्रतिवेदनहरु पनि तयार भएका छन् ।
°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°
तर
समस्याको जड पत्ता लगाई सही उपचार दिने
वैज्ञानिकको भने अभावै खड्किएको छ
विदेशबाट आयातित रोगकीराको निर्मूल पारी
भोका पिडित जनतालाई दिनमा दुई छाक टार्ने
गुणस्तरीय खाना चाहिएको छ
त्यसैले त हाम्रो देशमा अझै
उपयुक्त गुणस्तरीय वैज्ञानिक चाहिएको छ ।
