कविता : यमराजको अदालतमा: ल्हाक्पा तामाङको बयान
- मौलश्री लिम्बू / झापा, हाल- पेराक, मलेसिया
यमलोकका ख्वामित !
मृत्युपछि स्वर्ग र नर्कको फैसला गर्नु हुने
यस अदालतका प्रधानन्यायाधीश
यमराज ज्यू !
००००००००००००००००
श्रीमान !
म- ल्हाक्पा तामाङ
ठेगाना- सिम्जुङ-छ,गोरखा,नेपाल
उमेर- ६२ वर्षीय
राष्ट्रियता- धर्मनिरपेक्ष संघीय गणतन्त्र नेपाल
अभियोग- गोरु काटेर खाएको
सजाय- प्रहरीद्वारा गोलि ठोकि मृत्युदण्ड
००००००००००००००००
श्रीमान !
मेरो शारीरिक बनावटलाई
एक पटक राम्ररी नियालीओस्
नाक थेप्चो छ,आँखा चिम्रो छ,अनुहार गोलो छ
मेरो नामलाई उच्चारण गर्नु होस्
तपाईंको जिब्रो लर्बरिने छ
र पनि शुद्ध उच्चारण गर्न सक्नु हुने छैन
मतलव,अझ भनौ
यहाँ विराजमान हजुरका भारदार,सिपाही,समुदायहरु भन्दा
म धेरै नै भिन्न देखिएको छु
तपाइले अनुमान लगाई सक्नु भएको होला
म- तपाईहरु हुँदै होईन
र
तपाईहरु- म हुँदै होईन
सायद, कुनै समुदायको गुप्तचर सम्झी रहनुभएको छ होला ?
तर नडराउनु होस्
म कुनै गुप्तचर होईन
न त तपाईको समुदायको हिस्सा नै हुँ
००००००००००००००००
श्रीमान !
मेरो परम्पराको बारेमा संक्षिप्त विवरण पेश गर्दछु-
“ मेरो पितापुर्खाहरु
सदियौंदेखि नेपालको पहाडी इलाकाहरुमा
बसोबास र भोगचलन गर्दै आएका छौ
हाम्रो आफ्नै मौलिक संस्कार,परम्परा,चालचलन चलिआएको छ
त्यो बेला
पशु-पंक्षी,जनावरहरुको शिकार गर्ने गरेका थिए
परापूर्वकालमा यसरि नै जीविकोपार्जन गर्दै आए
मैले मान्ने सृष्टिकर्ता,भगवान,कुलदेवताहरुले
यी सबै प्राणीहरु,वनस्पतिहरु
मान्छेले आफु अनुकुल उपभोग गरोस् भनि सृष्टि गरेका हुन्
यसर्थ
मेरो पितापुर्खाहरुले
पशु-पंक्षी मारेर खाए मैले पनि खादै आएँ
र
काटेर खाएँ गाई,गोरु,राँगा,बाख्रा,परेवा आदि
खाई नै रहेकाछन् मेरो अधिकांश समुदायहरुले
००००००००००००००००
श्रीमान !
मेरो पितापुर्खाहरुलाई समायोजन गरेर
भाषा,धर्म,परम्परा,चालचलनलाई खलल नपुर्याउने भनि
मेरो अघिल्ला पुस्ताहरुलाई
नेपालको नागरिक बनाईएको हो
नेपाल बनाउनेहरुले नेपाली बनाएका हुन्
र म पनि नेपाली कहलिएँ
तर मैले मान्दै आएका
अनि मान्नै पर्ने धर्म,संस्कार,परम्परालाई
म कसरि लत्याउन सक्छु ?
र बनुँ म कसरि उनीहरुले लाद्याउन खोजेको
नेपाली नागरिक ?
००००००००००००००००
श्रीमान !
मेरो आत्माले दिएन
मेरो स्वाभिमानले दिंदैन
००००००००००००००००
श्रीमान !
मैले गोरु छिनालेर खाएकै हो
पहिलो पटक होईन अनेकौ पटक
हिजो एक झुण्ड समाजदेश परिवर्तन गर्छु भन्दै
मेरो गाउँघर पसेका थिए
आफ्नै समुदाय,धर्म,संस्कारको बागी बन्छु भन्दै
अनगिन्ति गाई-गोरु काटेर खाए
पछि ति झुण्डहरु सरकारमा पुगे
अझै पनि पहुज मै छन्
००००००००००००००००
अहँ !
ति झुण्डहरुलाई न हिजो न आज
गाई-गोरु काटेर खाएकोमा अभियोग लागेको छ
न त कसैलाई सजाय भएको छ
किन कि ति झुण्डहरुसंग बन्दुक थियो
आईलाग्नेसंग जाईलाग्ने अस्त्र थियो
त्यसैले मनपरी भोज खाए
गाई-गोरु कति हो कति छिनाले
विडम्बना
म,छुट्टै जाती,धर्म र संस्कार भएको मान्छेलाई
तपाईहरुको संस्कार,मान्यतालाई नमानेको आरोपमा
धर्मनिरपेक्ष संघीय गणतन्त्र नेपालका प्रहरीले
२०७१ साउन २९ गते सोमबार
सिधै गोलि ठोकियो
सजाय- मृत्यु
कारण- मैले गोरु छिनालेर खाएँ
००००००००००००००००
श्रीमान !
म नि:शस्त्र
मेरो समुदाय नि:शस्त्र
००००००००००००००००
श्रीमान !
तपाईको सामुन्ने उभिएको “चित्रगुप्त”
जसले तपाईहरुको समुदायको लेखा-जोखा राख्ने गर्छ
मेरो कर्मकाण्डको नालीबेली खोजि सकेको होला
तर ऊ नतमस्तक भई उभिएको छ
किनकि
उसले तयार पार्ने पुस्तिकामा
न त मेरो नाम छ न त मेरो समुदायको नै
००००००००००००००००
ए चित्रगुप्त !
यस लोकमा इन्टरनेटको व्यवस्था गर
अनि गूगल,फेसबूक, ट्विटरको आईडी बनाऊ
र खोज म,मेरो समुदायलाई
सक्छौ/मिल्छ भने राख तिम्रो पुस्तिकामा
तर
मैले आफ्नो संस्कार-चालचलनलाई मान्न पाउनु पर्छ
होशियार है !
यतिबेला मेरो समुदायहरु
बिच्किएका छन्,आक्रोशित छन्
तर नि:शस्त्र छन्
००००००००००००००००
श्रीमान !
म मरेपछि या मेरो समुदाय मरे पछि
हजुरको कठघरामा हाजिर हुने चलन छैन
मैले मान्ने कुलदेवताहरुले
तपाईको नाम र लोकको वर्णन गरेकै छैन
म यहाँ कसरि आईपुगें
कारण तपाईलाई स्पष्ट भैसक्यो होला
००००००००००००००००
म यहाँ आईपुग्दा
कागको हुलमा बकुल्ला बनेर आएको हुँ
बीच बाटोमा हजुरको बारेमा खुब सुनेर आएको छु
अब मलाई हजुरले फैसला गरेर
तपाईको समुदायहरुलाई जसरि
स्वर्ग या नर्क पठाउनु हुन्छ होला !
००००००००००००००००
श्रीमान !
म- तपाईहरु हुँदै होईन
र
तपाईहरु- म हुँदै होईन
यसर्थ,
अब मलाई कहाँ पठाउनु हुन्छ ?
